Onderbroken worden op het werk: waarom onderbreken anderen mij steeds, maar ik hen nauwelijks?

Waarom voelen we ons onderbroken op het werk?

Tijdens workshops en lezingen stel ik het publiek regelmatig de vraag: wie wordt op een werkdag meer dan 10 keer onderbroken door een collega? Dan gaan bijna alle handen omhoog.

Maar vraag ik: wie onderbreekt anderen op een werkdag minimaal 10 keer? Dan zie ik bijna geen handen.

Veel mensen hebben het gevoel onderbroken te worden op het werk. Vrijwel niemand heeft het gevoel dat hij of zij zelf voortdurend anderen onderbreekt. Dat betekent natuurlijk niet dat de eerste groep gelijk heeft en de tweede niet. De verklaring zit vooral in de manier waarop ons brein informatie verwerkt. We onthouden onze eigen intenties beter dan de gevolgen van ons eigen gedrag.

1. Bias blind spot – "Ik zie jouw bias, maar niet die van mezelf"

De bias blind spot is de neiging om cognitieve vertekeningen gemakkelijk bij anderen te herkennen, terwijl we ervan overtuigd zijn dat

onze eigen oordelen objectief zijn. Dat komt doordat we onze eigen gedachten en intenties kennen, maar bij anderen vooral hun gedrag zien.

Op de werkvloer leidt dit ertoe dat je denkt:

• "Jan onderbreekt iedereen."

• "Ik onderbreek alleen als het echt nodig is."

Terwijl Jan waarschijnlijk precies hetzelfde over jou denkt.

2. Self-serving bias – "Mijn onderbreking was nodig"

De self-serving bias betekent dat we ons eigen gedrag uitleggen op een manier die onszelf in een gunstig daglicht zet.

Wanneer wij iemand onderbreken, hebben we vrijwel altijd een goede reden:

• "Ik wilde alleen even helpen."

• "Dit kon niet wachten."

• "Ik wilde voorkomen dat we tijd verloren."

Wanneer een collega precies hetzelfde doet, denken we eerder:

• "Waarom onderbreekt hij me nou weer?"

• "Dat had best later gekund."

Het gedrag is hetzelfde, maar de verklaring verschilt. Voor onszelf kennen we de intentie; bij anderen zien we alleen het storende effect.

3. Egocentrische geheugenbias – "Mijn onderbrekingen vergeet ik, die van anderen niet"

Dit is eigenlijk geen officieel benoemde bias met één vaste naam. Het is een combinatie van egocentrische informatieverwerking, aandacht en geheugen.

Onderbrekingen die jou uit je concentratie halen zijn opvallend:

• je verliest je gedachte;

• je moet opnieuw opstarten;

• je voelt frustratie.

Daardoor worden deze gebeurtenissen veel sterker opgeslagen in je geheugen.

De keren dat jij iemand anders onderbreekt, ervaar je heel anders. Jij bent immers niet degene die zijn concentratie verliest. Voor jou voelt het als een korte vraag of een snelle opmerking, waardoor die gebeurtenis veel minder goed wordt onthouden.

Het gevolg is een scheef geheugen:

"Ik word de hele dag onderbroken."

terwijl collega's tegelijkertijd kunnen denken:

"Nee hoor, jij onderbreekt juist óns."

De volgende keer dat je denkt: "Ik word vandaag wel erg vaak onderbroken", stel jezelf dan ook eens de vraag: "Hoe vaak heb ík vandaag het werk van een ander onderbroken?" Die vraag levert vaak verrassende inzichten op en is een mooie eerste stap naar meer focus op de werkvloer.

Veel van deze problemen hangen samen met de beperkte capaciteit van ons werkgeheugen.

Lees ook: 

• Mark Rutte, ons brein kan niet multitasken

• Werkstress ontstaat vaker door onduidelijkheid dan door werkdruk

• Het werkgeheugen kan maar één ding tegelijk.

De inzichten uit dit artikel sluiten aan bij verschillende thema's die worden behandeld in de interactieve workshop en lezing Multitasken is een mythe.

Bekijk ook de behaalde resultaten van eerdere deelnemers.